6 ශ්‍රේණිය විද්‍යාව · ඒකකය 9
සරල විද්‍යුත් පරිපථ
කෝෂයක්, කම්බි සහ බල්බයක් තිබුණොත් බල්බය දල්වන්න පුළුවන්. පරිපථයක් වැඩ කරන හැටි සහ විදුලිය ගමන් කරන ද්‍රව්‍ය හඳුනා ගමු.
මේ පාඩමෙන් 1සරල පරිපථයක කොටස් නම් කරනවා
මේ පාඩමෙන් 2සංවෘත සහ විවෘත පරිපථ වෙන් කරනවා
මේ පාඩමෙන් 3සන්නායක සහ පරිවාරක හඳුනා ගන්නවා
1සරල පරිපථයක කොටස්
- කෝෂය (බැටරිය): විද්‍යුත් ශක්තිය ලබා දෙනවා
- සන්නායක කම්බි: විදුලිය ගමන් කරන මාර්ගය
- බල්බය: ආලෝකය දෙනවා
- ස්විචය: පරිපථය වසන්න හෝ විවෘත කරන්න
2සංවෘත සහ විවෘත පරිපථ
විදුලියට කෝෂයේ එක අග්‍රයේ සිට අනෙක් අග්‍රයට කිසිම බාධාවකින් තොරව යන්න පුළුවන් නම් එය සංවෘත පරිපථයක්. එවිට බල්බය දැල්වෙනවා.
කොතැනක හෝ කම්බියක් ගැලවී හෝ ස්විචය විවෘතව ඇත්නම් එය විවෘත පරිපථයක්. එවිට බල්බය දැල්වෙන්නේ නැහැ.
උදාහරණය: පරිපථයේ ස්විචය "off" කළාම බල්බය නිවෙන්නේ ඇයි?
පිළිතුර: ස්විචය විවෘත වෙලා පරිපථය කැඩෙන නිසා විදුලිය ගලන්නේ නැහැ.
පිළිතුර: ස්විචය විවෘත වෙලා පරිපථය කැඩෙන නිසා විදුලිය ගලන්නේ නැහැ.
3සන්නායක සහ පරිවාරක
- සන්නායක: විදුලිය ගමන් කරන ද්‍රව්‍ය. උදා: තඹ, යකඩ, ඇලුමිනියම්, මිනිරන් (පැන්සල් ඊය)
- පරිවාරක: විදුලිය ගමන් නොකරන ද්‍රව්‍ය. උදා: ප්ලාස්ටික්, රබර්, වියළි ලී, වීදුරු, කඩදාසි
විදුලි කම්බි ඇතුළේ තඹ (සන්නායකය) සහ පිටින් ප්ලාස්ටික් (පරිවාරකය) තියෙන්නේ ඒ නිසයි.
4විදුලියෙන් ආරක්ෂා වෙමු
- තෙත් අතින් ස්විච සහ ප්ලග් අල්ලන්න එපා
- ප්ලග් සොකට්වලට ලෝහ දේවල් දමන්න එපා
- කැඩුණු විදුලි කම්බි ළඟට යන්න එපා, වැඩිහිටියෙකුට කියන්න
පාසලේ පරීක්ෂණවලට පාවිච්චි කරන්නේ කුඩා කෝෂ පමණයි. ගෙදර විදුලියෙන් කිසි විටෙක පරීක්ෂණ කරන්න එපා.
✏️ උත්සාහ කරමු
පරිපථයට විද්‍යුත් ශක්තිය ලබා දෙන්නේ ...
පරිවාරකයක් තෝරන්න.
ස්විචය විවෘත කළාම පරිපථය ...
🔑 අලුත් වචන (කාඩ්පත ඔබන්න)
📝 සාරාංශය
- සරල පරිපථයක්: කෝෂය, කම්බි, බල්බය, ස්විචය.
- සංවෘත පරිපථයක බල්බය දැල්වෙනවා, විවෘත පරිපථයක දැල්වෙන්නේ නැහැ.
- ලෝහ සන්නායකයි. ප්ලාස්ටික්, රබර්, ලී පරිවාරකයි.
- විදුලියෙන් ආරක්ෂා වෙන්න හැම විටම පරිස්සම් වෙමු.
ඊළඟට: මේ පාඩමේ ප්‍රශ්න විචාරය කරලා ඔයා කොච්චර ඉගෙන ගත්තද බලන්න.