ගිණුම්කරණ සමීකරණය
වත්කම් = හිමිකම + වගකීම්. හැම ගනුදෙනුවකටම පසු සමීකරණය සමතුලිතව පවතින හැටි සහ හිමිකම වෙනස් වන අවස්ථා.
1සමීකරණය ගොඩනැගීම
සියලු වත්කම් කවර හෝ පාර්ශ්වයකට හිමි විය යුතුයි. අයිතිකරු පමණක් සම්පත් සපයා ඇත්නම්: වත්කම් = හිමිකම.
උදා: අමල් රු. 500,000ක් යොදා ව්‍යාපාරයක් ආරම්භ කළා. මුදල් 500,000 = ප්‍රාග්ධනය 500,000.
ණය ගත් විට බාහිර පාර්ශ්වයකටද වත්කම්වලින් කොටසක් හිමි වේ: වත්කම් = හිමිකම + වගකීම්. අමල් රු. 300,000 බැංකු ණයක් ගත්තොත්: මුදල් 800,000 = ප්‍රාග්ධනය 500,000 + බැංකු ණය 300,000.
2ගනුදෙනු සමීකරණයට බලපාන හැටි
හැම ගනුදෙනුවකටම සමීකරණයේ අවම වශයෙන් අයිතම දෙකක් වෙනස් වෙනවා, නමුත් දෙපැත්ත සමානවම පවතිනවා:
- ප්‍රාග්ධනය යෙදවීම: වත්කම් (මුදල්) ↑, හිමිකම ↑
- මුදලට ලී බඩු ගැනීම: එක් වත්කමක් ↑ (ලී බඩු), තවත් වත්කමක් ↓ (මුදල්)
- බැංකු ණයක් ගැනීම: වත්කම් ↑, වගකීම් ↑
- වියදමක් ගෙවීම: මුදල් ↓, හිමිකම ↓
- ණයහිමියන්ට ගෙවීම: මුදල් ↓, වගකීම් ↓
- ණයගැතියන්ගෙන් ලැබීම: මුදල් ↑, ණයගැතියෝ ↓ (සමීකරණයේ එකතුව වෙනස් නොවේ)
පිළිතුර: භාණ්ඩ තොගය -100,000, මුදල් +125,000, හිමිකම +25,000 (ලාභය). දෙපැත්තම 25,000කින් වැඩි වේ.
3පොලිය සමඟ ණය වාරික සහ පෞද්ගලික ගෙවීම්
- රු. 2,000ක පොලී ඇතුළු රු. 20,000ක ණය වාරිකයක් ගෙවීම: මුදල් -20,000, හිමිකම -2,000 (පොලිය වියදමකි), බැංකු ණය -18,000
- අයිතිකරුගේ නිවසේ විදුලි බිල ව්‍යාපාරයේ මුදලින් ගෙවීම: මුදල් ↓, හිමිකම ↓ (ගැනිල්ලකි)
- අයිතිකරුගේ පෞද්ගලික යතුරුපැදිය ව්‍යාපාරයට යෙදවීම: වත්කම් ↑, හිමිකම ↑ (අමතර ප්‍රාග්ධනය)
4හිමිකම වෙනස් වන අවස්ථා
- අමතර ප්‍රාග්ධනය යෙදීම: හිමිකම ↑
- ආදායම්: හිමිකම ↑
- ගැනිලි: හිමිකම ↓
- වියදම්: හිමිකම ↓
අවසාන හිමිකම = ආරම්භක ප්‍රාග්ධනය + ආදායම් + අමතර ප්‍රාග්ධනය - වියදම් - ගැනිලි
පිළිතුර: 358,500 + 254,620 + 75,000 - 128,300 = රු. 559,820
✏️ උත්සාහ කරමු
ගිණුම්කරණ සමීකරණය ...
ණයහිමියන්ට මුදල් ගෙවීම ...
ආදායම් ලැබීමෙන් හිමිකම ...
🔑 අලුත් වචන (කාඩ්පත ඔබන්න)
📝 සාරාංශය
- වත්කම් = හිමිකම + වගකීම්.
- හැම ගනුදෙනුවකටම පසු සමීකරණය සමතුලිතයි.
- හිමිකම වැඩි කරන්නේ ප්‍රාග්ධනය සහ ආදායම්. අඩු කරන්නේ ගැනිලි සහ වියදම්.
- ණය වාරිකයක පොලිය වියදමක් ලෙස හිමිකම අඩු කරයි.
ඊළඟට: මේ පාඩමේ ප්‍රශ්න විචාරය කරලා ඔයා කොච්චර ඉගෙන ගත්තද බලන්න.