මහාභිනිෂ්ක්‍රමණය සහ බුද්ධත්වය

1මහාභිනිෂ්ක්‍රමණය

රාහුල කුමාරයා උපන් දිනයේම, ඇසළ පොහොය දින රාත්‍රියේ, සිද්ධාර්ථ කුමාරයා ඡන්න ඇමතියා සමඟ කන්ථක අශ්වයා පිට නැඟී මාලිගාවෙන් නික්මුණා.

අනෝමා ගඟ අසලදී කෙස් කපා, පැවිදි වෙස් ගත්තා. සියලු සැප අත්හැර දුකින් මිදෙන මඟ සොයා යාම "මහාභිනිෂ්ක්‍රමණය" (මහා + අභිනිෂ්ක්‍රමණය = උතුම් නික්මයාම) ලෙස හඳුන්වනවා.

2සත්‍යය සොයා

• ආළාර කාලාම සහ උද්දක රාමපුත්ත යන ගුරුවරුන් ළඟ භාවනා ඉගෙන ගත්තා. එයින් සම්පූර්ණ විමුක්තිය ලැබුණේ නැහැ.
• ඉන්පසු අවුරුදු හයක් ශරීරයට දැඩි දුක් දෙන "දුෂ්කර ක්‍රියා" කළා. ශරීරය දුර්වල වුණා මිස සත්‍යය හමු වුණේ නැහැ.
• එයින් ප්‍රයෝජනයක් නැති බව දැක, අධික සැපත් අධික දුකත් නැති මැද මාවත, එනම් මධ්‍යම ප්‍රතිපදාව තෝරා ගත්තා.

මධ්‍යම ප්‍රතිපදාව = අන්ත දෙකකට නොයා මැදින් යාම. අධික ලෙස සෙල්ලම් කිරීම හෝ අධික ලෙස ඉගෙනීම නිසා නින්ද නැති කර ගැනීම වෙනුවට සමබරව ජීවත් වීමත් ඒ අදහසමයි.

3බුද්ධත්වය

සුජාතාව පිළිගැන්වූ කිරිබත් වළඳා, බුද්ධගයාවේ ඇසතු (බෝ) ගස මුල වාඩි වී, වෙසක් පොහොය දින සිද්ධාර්ථ තවුසා බුද්ධත්වයට පත් වුණා.

එදා සිට උන්වහන්සේ ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේ ලෙස ලොවට ධර්මය දේශනා කළා.