6 ශ්‍රේණිය ජීවිතය සඳහා තාක්ෂණවේදය · ඒකකය 7
සැබෑ ජීවිතයේ සරල ඉංජිනේරු කාර්ය
ලීවරය, රෝදය, ආනත තලය, කප්පිය: මේ සරල යන්ත්‍ර බර වැඩ පහසු කරනවා. ගෙදර සහ පාසලේ ඒවා සොයා බලමු.
මේ පාඩමෙන් 1සරල යන්ත්‍ර වර්ග නම් කරනවා
මේ පාඩමෙන් 2දෛනික ජීවිතයේ සරල යන්ත්‍ර උදාහරණ හඳුනා ගන්නවා
මේ පාඩමෙන් 3සරල යන්ත්‍රයක් වැඩ පහසු කරන හැටි පැහැදිලි කරනවා
1සරල යන්ත්‍ර
- ලීවරය: කතුර, ජල පොම්ප මිට, බෝතල් අරින්නා, සී සෝ
- රෝදය සහ අක්ෂය: බයිසිකලය, ළිං දඬු ලෑල්ල
- කප්පිය: කොඩිය එසවීම, ළිඳෙන් වතුර ඇදීම
- ආනත තලය: රෝද පුටු බෑවුම, ලොරියට බර පැටවීමේ පාලම
- කූඤ්ඤය: පොරව, පිහිය
- ඉස්කුරුප්පුව: බෝතල් මූඩිය, ජැක් එක
2වැඩ පහසු වන්නේ කොහොමද?
සරල යන්ත්‍ර මගින් අඩු බලයකින් වැඩි බරක් ඔසවන්න, බලයේ දිශාව වෙනස් කරන්න හෝ වේගය වැඩි කරන්න පුළුවන්.
උදාහරණය: කොඩි කණුවේ කප්පිය වැඩ පහසු කරන්නේ කොහොමද?
පිළිතුර: පහළට ඇදීමෙන් කොඩිය ඉහළට යනවා. බලයේ දිශාව වෙනස් කරනවා, අපට කණුවට නගින්න අවශ්‍ය නැහැ.
පිළිතුර: පහළට ඇදීමෙන් කොඩිය ඉහළට යනවා. බලයේ දිශාව වෙනස් කරනවා, අපට කණුවට නගින්න අවශ්‍ය නැහැ.
3නිර්මාණ සැලසුම් කිරීම
- ගැටලුව හඳුනා ගැනීම
- අදහස් සිතීම සහ ඇඳීම
- ද්‍රව්‍ය තෝරා ගැනීම
- ආකෘතිය සාදා පරීක්ෂා කිරීම
- දියුණු කිරීම
මෙය "නිර්මාණ ක්‍රියාවලිය" (design process) ලෙස හඳුන්වනවා.
ඔබේ නිවසේ සරල යන්ත්‍ර 10ක් සොයා ලැයිස්තුවක් හදන්න.
✏️ උත්සාහ කරමු
කතුර අයත් වන සරල යන්ත්‍රය ...
රෝද පුටු බෑවුම ...
පොරව අයත් වන්නේ ...
🔑 අලුත් වචන (කාඩ්පත ඔබන්න)
📝 සාරාංශය
- සරල යන්ත්‍ර: ලීවරය, රෝදය සහ අක්ෂය, කප්පිය, ආනත තලය, කූඤ්ඤය, ඉස්කුරුප්පුව.
- සරල යන්ත්‍ර අඩු බලයකින් වැඩ පහසු කරයි.
- දෛනික ජීවිතයේ කතුර, බයිසිකලය, කොඩි කණුව උදාහරණ.
- නිර්මාණ ක්‍රියාවලිය: ගැටලුව → අදහස → ද්‍රව්‍ය → ආකෘතිය → දියුණු කිරීම.
ඊළඟට: මේ පාඩමේ ප්‍රශ්න විචාරය කරලා ඔයා කොච්චර ඉගෙන ගත්තද බලන්න.