1.1 පදාර්ථයේ භෞතික අවස්ථා තුන
පදාර්ථයේ භෞතික අවස්ථා තුන
අප අවට ඇති පදාර්ථ සන, ද්රව සහ වායු ලෙස වර්ග කළ හැකියි. මේවා පදාර්ථයේ භෞතික අවස්ථා වේ.
අංශු ඉතා ළඟින්, පිළිවෙළට තියෙනවා. තැනින් තැනට යන්නේ නැහැ, එතැනම සෙලවෙනවා විතරයි.
- ගල, පොත, පැන්සල
- අයිස්, බෝල, ලී කැබැල්ල
අංශු ළඟින් තිබුණත් එකිනෙකා මතින් ලිස්සා යනවා. ඒ නිසා ද්රව ගලා යනවා.
- ජලය, කිරි, පොල්තෙල්
- එළකිරි, තේ, පලතුරු යුෂ
අංශු ඈතින් ඈතට තියෙනවා, ඕනෑම පැත්තකට වේගයෙන් දුවනවා. ලැබෙන ඉඩ පුරාම පැතිරෙනවා.
- වාතය, ඔක්සිජන්
- ජල වාෂ්ප, බැලූනය ඇතුළේ වාතය
🧪 ක්රියාකාරකම: බෝතලය තුළ ඇති දෑ සොයා බලමු
බෝතල් පහක් A, B, C, D, E ලෙස ලේබල් කරලා මෙහෙම පුරවන්න:
A - අඩක් වතුර · B - බෝල · C - අඩක් වතුර + බෝල · D - පිරෙන්නම වතුර · E - කිසිවක් නැහැ
දැන් හිතන්න: E බෝතලය ඇත්තටම හිස් ද? නැහැ! ඒක වාතයෙන් පිරිලා. A සහ C බෝතලවල උඩ කොටසෙත් වාතය තියෙනවා.
🌋 ගිනි කන්දක් විදාරණය (volcanic eruption)
මේ රූපයේ අවස්ථා තුනම හොයාගන්න පුළුවන් ද?
🪨 සන - ගල් සහ පාෂාණ කැබලි
🔥 ද්රව - රත් වී දියවුණු පාෂාණ (ලාවා)
💨 වායු - ඉහළට නැගෙන දුම සහ වායු
🤔 අයිස්ක්රීම්, ජෙලි, පෙණ… මේවා මොනවා ද?
හැම දේම පහසුවෙන් එක් අවස්ථාවකට දාන්න බැහැ. අයිස්ක්රීම් වගේ දේවල් සන, ද්රව සහ වායු (කුඩා වායු බුබුළු) කිහිපයක එකතුවක්. ඒ වගේම උෂ්ණත්වය වෙනස් වුණාම ද්රව්යවල අවස්ථාව වෙනස් වෙනවා - අයිස්ක්රීම් දියවෙන්නේ ඒ නිසයි!
There are no comments for now.